Avrupa Güney Gözlemevi bünyesinde görev yapan astronomlar tarafından gerçekleştirilen yeni bir araştırma, dünya yörüngesindeki uydu sayısındaki hızlı artışın yer tabanlı teleskopları tamamen hizmet dışı bırakabileceğini ortaya koydu.
“Space.com” internet sitesinde yer alan habere göre araştırmacılar, uyduların astronomik gözlemler üzerindeki olası etkilerini analiz etmek amacıyla gelişmiş bilgisayar modellemelerinden yararlandı. Çalışmada, yörüngede 100 bin uydunun bulunması senaryosu ve bu uyduların gökyüzünde yaratacağı parlaklık seviyeleri detaylıca incelendi.
Yapılan simülasyonlar sonucunda, yörüngedeki uydu sayısının 100 bini aşması durumunda, Dünya üzerinden teleskoplar aracılığıyla evreni sağlıklı bir şekilde gözlemleme imkanının tamamen ortadan kalkabileceği belirlendi.
Araştırmada ayrıca, dev uzay aynalarıyla donatılmış bir uydu ağını yörüngeye fırlatarak hava karardıktan sonra güneş ışığını Dünya’ya yansıtmayı hedefleyen “Reflect Orbital” şirketinin projesi de mercek altına alındı. Analizler, bu kapsamda planlanan 50 bin uyduluk grubun gökyüzündeki arka plan ışığını yüzde 200 ila 300 oranında artırabileceğini gösterdi.
Projedeki her bir aynanın dolunaydan daha fazla parlaklığa sahip olacağı hesaplanırken, bu uyduların Dünya’nın her noktasından çıplak gözle görülebileceği sonucuna varıldı.
Araştırmanın başyazarı Olivier Hainaut, uydu sayısının kritik eşiğe ulaşması durumunda yaşanacak tehlikeye dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı
“Teleskopları çalıştırmanın artık hiçbir anlamının kalmayacağı bir noktaya gelebiliriz, çünkü elde edilen tüm veriler bozulmuş olacak.”
Işık kirliliğinin bu süreçteki olumsuz rolüne değinen Hainaut, yapay ışık kirliliği arttıkça doğal yıldızların görünürlüğünün azalacağını, uyduların ise çok daha belirgin hale geleceğini vurguladı.
Hainaut, bu durumun teleskop gözlemlerine etkisini şu sözlerle açıkladı
“Teleskoplar için bu durum, pozlama sürelerinin uzaması anlamına geliyor. Işık kirliliğinde yaşanacak yüzde 10’luk bir artış, tüm pozlama sürelerini de doğrudan yüzde 10 oranında artırmayı gerektirir. Bu durum tamamen doğru orantılıdır.”
Uydu kaynaklı ışık kirliliğinden kaçınmanın mümkün olmayacağı uyarısında bulunan Hainaut, şehir ışıklarından tamamen izole edilmiş en uzak bölgelerde bile gökyüzünün uydular nedeniyle aydınlanacağına işaret etti.
Hainaut, Reflect Orbital şirketinin 50 bin uyduluk projesine ilişkin ise şu değerlendirmede bulundu
“Önerdikleri bu proje, gözlemlerimizi neredeyse imkansız hale getiriyor. Bahsi geçen uydular son derece yüksek bir parlaklığa sahip.”
Sonuçları “Astronomy & Astrophysics” dergisinde yayımlanan araştırmaya paralel olarak, Uluslararası Astronomi Birliği de doğal karanlık gökyüzü koşullarına kıyasla ışık kirliliğinde meydana gelecek yüzde 10’un üzerindeki bir artışın, astronomi bilimi için “ölümcül” sonuçlar doğurabileceği uyarısını yineliyor.
News
